Motosiklet ekipmanında öncelik sırası kask, eldiven, bot, mont ve pantolondur. Kask başına tam oturmalı ve onay etiketi taşımalı; yaygın bilinen standart ECE 22.06'dır. Mont ve pantolon aşınmaya dayanıklı olmalı, omuz, dirsek ve diz gibi darbe noktalarında CE işaretli koruyucu bulunmalı. Her sürüşte tümünü giy.
ATGATT: her sürüşte tüm ekipman
Motosikletçiler arasında yaygın bir kısaltma var: ATGATT, yani “All The Gear, All The Time”. Türkçesiyle: her sürüşte, tüm ekipman. Kısa bir market yolu da, sıcak bir yaz günü de istisna değildir. Düşüşler çoğu zaman beklemediğin anda, bildiğin yollarda olur.
Ekipmanın iki temel işi var: darbeyi emmek ve asfaltta kayarken cildini korumak. Bir de üçüncüsü: seni görünür kılmak. Aşağıdaki her parçayı bu üç işe göre değerlendir.
Motosiklet kaskı nasıl seçilir?
Kask, en önemli ekipmanındır. Seçerken üç şeye bak: tip, onay ve oturma.
Kask tipleri: tam kapalı mı, açık mı?
| Tip | Koruma | Ne zaman uygun |
|---|---|---|
| Tam kapalı (full face) | Kafa, yüz ve çeneyi kapatır | Her tür sürüş; en kapsamlı koruma |
| Çenesi açılır (modüler) | Çene kapalı ve kilitliyken tam kapalıya yakın | Tur ve şehir; sık durup konuşanlar |
| Açık (jet) | Çene ve yüzün alt kısmı açık | Düşük hızlı şehir içi; koruma daha az |
| Arazi (cross) | Tam kapalı, uzun çene, genelde gözlükle | Arazi sürüşü |
Düşüşlerde çene bölgesi sık darbe alır. Bu yüzden çoğu durumda tam kapalı kask en iyi seçimdir. Modüler kaskı sürerken çenesi kapalı ve kilitli kullan.
Onay etiketi
Kaskın içinde ya da çene kayışında bir onay etiketi olmalı. Avrupa'da ve birçok ülkede yaygın bilinen standart ECE 22.06'dır (bir önceki sürümü 22.05). Bulunduğun ülkenin hangi onayı şart koştuğunu kontrol et. Etiketsiz ya da kaynağı belirsiz kask alma.
Beden ve oturma
- Başının çevresini kaşlarının hemen üstünden ölç ve üreticinin beden tablosuna bak. Markalar arasında beden farkı olabilir.
- Yeni kask yanaklarını sıkıca sarmalı ama baş ağrısı yapacak bir baskı noktası olmamalı.
- Çene kayışı bağlıyken kaskı sağa sola çevirmeye çalış; kask başından bağımsız dönmemeli, arkadan yukarı itince çıkmamalı.
- Mümkünse almadan önce birkaç dakika takılı kal. Rahatsız eden bir nokta uzun yolda büyür.
Düşüş yaşamış ya da sert bir yere düşürülmüş kaskın iç katmanı, dışarıdan görünmese de zarar görmüş olabilir. Böyle bir kaskı değiştir. Kullanım ömrü için üreticinin önerisine bak. İkinci el kask alma; geçmişini bilemezsin.
Mont ve pantolon: aşınma ve darbe koruması
Mont ve pantolonun iki görevi var: kayarken aşınmaya dayanmak ve darbe noktalarını korumak.
- Malzeme: Deri ve motosiklet için üretilmiş dayanıklı tekstiller aşınmaya karşı koruma sağlar. Günlük kot, eşofman ya da rüzgârlık bu korumayı vermez.
- Koruyucular: Omuz, dirsek, diz ve kalçada CE işaretli koruyucu olmalı. Sırt koruyucu çoğu zaman ayrıca satılır ya da cebi boş gelir; boşsa tak.
- Oturma: Koruyucular sürüş pozisyonundayken eklemlerinin üstünde durmalı. Motosiklete oturup kollarını gidona uzatarak dene; koruyucular kaymamalı, kol ağızları bileği açık bırakmamalı.
- Bağlantı: Mont ve pantolonu birbirine bağlayan fermuar, düşüşte montun sıyrılmasını önler.
- İklim: Yaz için fileli, kış ve yağmur için su geçirmez katmanlı modeller var. Çıkarılabilir iç katmanlı çok mevsimli bir takım bütçeyi rahatlatır.
Giysinin kendisi de bir sertifika etiketi taşıyabilir; etiketi ve kullanım talimatını oku.
Motosiklet eldiveni nasıl seçilir?
Düşerken refleks olarak ellerini uzatırsın. Bu yüzden eldiven, kasktan sonra en önemli parçadır.
- Avuç içinde, kayarken yere değen bölgede ek katman ya da koruma olmalı.
- Parmak eklemlerinde sert koruma işe yarar.
- Bilek kayışı, eldivenin düşüşte çıkmasını önler. Uzun bilekli eldiven montun kol ağzıyla boşluk bırakmayacak şekilde seçilir.
- Gidonu ve kolları rahatça hissedebilmelisin. Fazla kalın eldiven fren ve debriyajda hassasiyeti azaltır.
- Yaz ve kış için ayrı eldiven, iki mevsimi tek eldivenle çözmeye çalışmaktan daha iyi sonuç verir.
Motosiklet botu
Ayak bileği, düşüşte ve motosikletin altında kalınca kolay incinir. Spor ayakkabı ya da günlük bot bu korumayı sağlamaz.
- Bileği kapatan, bilek kemiklerinde koruması olan bir bot seç.
- Taban kaymaz ve sert olmalı; burun ve topuk güçlendirilmiş olmalı.
- Açıkta kalan bağcık zincire ya da basamağa takılabilir. Fermuarlı ya da cırt kapamalı modeller daha güvenlidir.
- Vites koluyla temas eden bölgede koruma, botun ömrünü uzatır.
Görünürlük
En iyi koruma, hiç düşmemektir; bunun bir yolu da görünür olmaktır. Açık renkli kask ve mont, yansıtıcı şeritler ve gerektiğinde yansıtıcı yelek seni hem gündüz hem gece daha görünür kılar. Gece için ayrıntılar gece motosiklet sürüşü rehberinde, yağmur ekipmanı için yağmurda sürüş rehberinde.
Bütçe kısıtlıysa önce neyi almalısın?
Hepsini bir anda almak zor olabilir. Bu durumda şu sırayı izle ve her parçada ucuzunu değil, korumasını etiketiyle kanıtlayanı seç:
- Kask: Bütçeni burada kısma. Onay etiketli, tam oturan bir kask.
- Eldiven: Uygun fiyatlı ama gerçek bir motosiklet eldiveni.
- Bot: Bileği kapatan, korumalı bir bot.
- Mont: CE işaretli koruyuculu, aşınmaya dayanıklı.
- Pantolon: Koruyuculu motosiklet pantolonu ya da koruyuculu motosiklet kotu.
- Sırt koruyucu ve yağmurluk: Temel takımı tamamladıktan sonra.
Motosiklet bütçenin bir kısmını ekipmana ayırmak, uzun vadede en iyi yatırımdır. Ekipmanın hazırsa uzun yol hazırlık listesine göz at ya da önerilen rotalardan birini seç. Yola çıkarken GOEZ'in ücretsiz canlı konum ve SOS özelliklerini de kurabilirsin.
Bilmende fayda var: Burada belirli marka ya da fiyat önermiyoruz. Bir ürünün koruma düzeyini etiketi, sertifikası ve kullanım talimatı söyler; almadan önce bunları oku.