Yağmurda motosiklet sürüşü

Yağmurda tutuş ne kadar azalır?

Islak asfalt, kuru asfalta göre daha az tutuş sağlar. Ne kadar azaldığı; asfaltın türüne, lastiğin durumuna, sıcaklığa ve suyun miktarına bağlıdır. Kesin bir oran vermek mümkün değil, ama pratik sonuç aynıdır: fren mesafen uzar, virajda daha az pay kalır ve ani hareketler tekeri daha kolay kaydırır.

İyi lastikler suyu tabanın altından atar. Diş derinliği azalmış ya da basıncı düşük lastik bunu yapamaz. Yağmur mevsimi gelmeden lastiklerini ve basınçlarını kontrol et; nasıl yapacağını lastik basıncı ve bakımı rehberinde anlattık.

İlk yağmur neden en kaygandır?

Kuru günlerde asfaltta yağ, lastik tozu ve kir birikir. Yağmurun ilk dakikalarında su bu tabakayı kaldırır ve yüzeyde kaygan bir film oluşur. Uzun süren yağmur bu kiri yıkar; yol yine ıslaktır ama genelde ilk dakikalardaki kadar kaygan değildir.

• Uzun bir kuru dönemden sonra gelen ilk yağmurda özellikle dikkatli ol.
• Yağmur yeni başladıysa, mümkünse kısa bir mola verip yağmurun yolu yıkamasını bekle.
• Asfaltın üstünde gökkuşağı renginde parlayan lekeler yağdır; üzerine basma.

Boya çizgileri, rögar kapakları ve diğer tuzaklar

Islak zeminde bazı yüzeyler asfalttan çok daha kaygandır. Bunları önceden görüp çizgini ona göre seç.

Kavşaklar, otobüs durakları ve benzin istasyonu girişleri, araçların durup kalktığı yerler oldukları için genelde daha yağlıdır. Şeridin ortasında da araçlardan damlayan yağ birikebilir; araç tekerlerinin geçtiği iz çoğu zaman daha temizdir.

Takip mesafesi ve hız

Islakta fren mesafen uzar, öndeki aracın sıçrattığı su da görüşünü azaltır. Önündeki araçla aranı en az iki katına çıkar: kuru havada iki saniye bıraktığın aralığı ıslakta dört saniyenin üstüne taşı.

Hızını, görebildiğin mesafede rahatça durabileceğin değere indir. Yağmurda birçok sürücü farkında olmadan hızlanır, çünkü bir an önce varmak ister. Acele etmek, ıslak yolda en pahalı hatadır.

Yumuşak girdiler: fren, gaz ve direksiyon

Islak zeminin temel kuralı: her hareketin yumuşak ve kademeli olsun. Lastiğin tutuşu azken ani bir yük, tekeri kaydırır.

• Fren: Erken başla, kademeli artır. İki freni birlikte kullan. ABS varsa bile frenlemeyi yumuşak yap; ABS kaymayı önlemeye yardım eder ama tutuşu artırmaz.
• Gaz: Gazı yavaş aç. Bir üst viteste sürmek, arka tekere giden gücü yumuşatır. Motosikletinde sürüş modu varsa yağmur modunu kullan.
• Vites: Sert vites küçültmek arka tekeri kilitleyebilir. Debriyajı yumuşak bırak.
• Viraj: Virajlara daha yavaş gir ve daha az yat. Geniş bir yay çiz, viraj ortasında hız ya da yön değiştirme. Temel tekniği viraj teknikleri rehberinde anlattık.

Bir kayma hissedersen panikle tepki verme. Gidonu gevşek tut, gazı ve freni aniden bırakma; küçük kaymaların çoğu, motosiklet dengesini bulduğunda kendiliğinden düzelir.

Görünürlük: yağmurda nasıl görünür kalırsın?

Yağmurda sürücülerin camları buğulanır, silecekler görüşü böler, aynalar ıslanır. Motosiklet zaten küçük bir hedeftir; yağmurda daha da kaybolur.

• Açık renkli ya da yansıtıcı şeritli bir yağmurluk veya yelek giy.
• Farın her zaman yanık olsun. Arka lambanın ve fren lambanın çalıştığını yola çıkmadan kontrol et.
• Araçların kör noktasında kalma; şeritte aynalarda görüneceğin bir yer seç.
• Yavaşlarken freni erken ve hafifçe sıkarak fren lambanı birkaç kez yak; arkandaki sürücü seni fark etsin.

Karanlık ve yağmur bir araya geldiğinde görünürlük daha da önemlidir; gece motosiklet sürüşü rehberine de göz at.

Yağmur ekipmanı: kuru kalmak güvenliktir

Islanıp üşüyen sürücünün dikkati dağılır, tepkileri yavaşlar. Kuru kalmak konfor değil, güvenlik meselesidir.

• Su geçirmez mont ve pantolon ya da ekipmanının üstüne giyilen bir yağmurluk takımı.
• Su geçirmez eldiven, ya da yanında ikinci bir kuru çift.
• Su geçirmez bot veya bot kılıfı. Pantolon paçası botun üstüne gelsin, içine değil.
• Yağmurluğu yola çıkmadan çantana koy; yağmur başladıktan sonra yol kenarında giymek hem zor hem tehlikelidir.

Ekipman seçimini ayrıntılı olarak motosiklet ekipmanı rehberinde anlattık.

Sis ve vizör buğusu nasıl önlenir?

Yağmurda en sık sorun, vizörün içten buğulanmasıdır. Buğu önleyici iç vizör (kaskın destekliyorsa), buğu önleyici sprey ya da vizörü bir tık aralık tutmak işe yarar. Vizörün dışını temiz tut ki yağmur suyu kolay aksın; eldiveninde vizör sileceği varsa onu kullan.

Sisli havada hızını görüş mesafene göre düşür ve kısa farla sür; uzun far sisin içinde yansıyıp görüşünü azaltabilir. Sis lambası varsa kullan, sis dağıldığında kapat.

Ne zaman durmalısın?

Bazen en doğru karar, beklemektir. Şu durumlarda güvenli bir yerde dur:

• Önündeki yolu ya da şerit çizgilerini göremiyorsan.
• Şimşek, dolu ya da sel varsa. Su basmış yoldan geçmeye çalışma.
• Üşümeye başladıysan, ellerin uyuşuyorsa ya da odaklanamıyorsan.
• Yol, su kızağı yapacak kadar suyla kaplıysa.

Durmak için köprü altı ya da yol kenarı uygun değildir; bir benzin istasyonu, dinlenme tesisi ya da kafe seç. Uzun bir yolda yağmura yakalanma ihtimalin varsa hazırlığını uzun yol hazırlık listesine göre yap. GOEZ'in ücretsiz Yol Arkadaşı özelliğiyle seçtiğin bir yakının, sürüş boyunca canlı konumunu görebilir; ayrıntılar canlı konum ve SOS sayfasında.

Bilmende fayda var: Kesin bir “güvenli hız” yok. Lastiğin, yolun ve havanın durumu tutuşu her gün değiştirir. Emin değilsen daha yavaş sür ya da bekle.